Toenemende werkdruk en diversiteit aan de onderkant van de arbeidsmarkt: een uitdaging voor leidinggevenden.

Deel 1

De zogenaamde ‘race to the bottom’ die al jaren aan de gang is wordt vooral gevoeld in sectoren als, de schoonmaak, logistiek, en de zorg. Niet toevallig de sectoren waar vaak de meest kwetsbare groepen van de samenleving hun geld verdienen. Traditioneel onmondiger en onmachtiger, hebben zij in de loop der jaren hun arbeidsvoorwaarden zien uithollen, en arbeidsomstandigheden zien verslechteren. Dit brengt met zich mee dat de kansrijke medewerkers hun heil ergens anders zoeken en plekken open laat voor nieuwe medewerkers die vaak een grotere uitdaging meebrengt voor de organisatie. Symptomen daarvan zijn een hoog verloop, hoog ziekte verzuim, kwaliteitsverlies op de werkvloer, en tal van unieke en nieuwe uitdagingen binnen de groepen medewerkers voor hun leidinggevenden. Op die nieuwe uitdagingen wil graag wat dieper ingaan.

Wie aan diversiteit denkt, denkt al snel aan culturele en etnische diversiteit. Op de werkvloer hebben we te maken met een grote verscheidenheid aan achtergronden op het gebied van, land van herkomst, geloofsovertuiging, kleur, gender identiteit, etc. Allemaal met een eigen pakket normen, waarden en overtuigingen die soms met elkaar in botsing komen.

Naast culturele en etnische diversiteit, is er ook een sociale en psychische diversiteit waar je als leidinggevende mee te maken hebt. Deze kun je als aparte groepen beschouwen, maar ook binnen culturele en etnische groepen zijn verschillende sociale lagen te onderscheiden en individuen met specifieke gedrags- en psychische problematiek. Met name werkgevers die aan de onderkant van de arbeidsmarkt opereren krijgen meer te maken met mensen met beperkte coping strategieën, waardoor tegenslagen en signalen niet effectief verwerkt worden. Het gevolg is sociale problematiek, o.a.:

• schulden
• alcoholisme
• conflicten
• misbruik

En/of psychisch, o.a.:

• depressie, angsten en fobieën
• beperkt en ineffectief gedrags-repertoire
• verwerkingsproblemen

En ook wel medische problematiek door gebrekkige zelfzorg en verwaarlozing.

Niet alleen leidt dit tot een hoog ziekteverzuim, maar ook krijg je te maken met specifiek gedrag op de werkvloer. Door alle eerder genoemde verschillen in normen en waarden, en vaak beperkter vermogen om begrip op te brengen voor die ander, zien we makkelijk conflicten ontstaan, komt samenwerking moeizaam tot stand en zien we verlies aan effectiviteit en efficiency binnen een team en uiteindelijk in de gehele organisatie. Wat betekent dit uiteindelijk voor de leidinggevenden en organisaties?

Van leidinggevenden op dit niveau wordt een zeer grote mate van inlevingsvermogen, flexibiliteit, kennis van verschillende achtergronden en behoeften, en de vaardigheid dit in te zetten om de organisatiedoelen te bereiken, gevraagd.

In deel twee meer hierover en wat hiermee te doen.